Gebelik Döneminde İlaç Kullanımı ve Zararları

Gebelik Döneminde İlaç Kullanımı ve Zararları

Gebelik döneminde ilaç kullanımı önerilmez. Peki gebelik döneminde hiç bir durumda ilaç kullanılamaz mı? Tabi ki kullanılabilir. Bir çok farklı tıbbi durum için çeşitli deneylerle güvenilirliği kanıtlanmış ilaçlar mevcuttur. Gebelik esnasında doktorunuzun bilgisi dışında olmadan ve ilaç kullanırken dikkat edilmesi gereken kurallara uyulduğu takdirde, alınan ilaç veya ilaçların anne ve bebek üzerinde olumsuz ve istenmeyen sonuçlar göstermesi pek beklenmez.

Gebelik döneminde ilaç kullanımının bebek üzerindeki riskleri nelerdir?

Öncelikle hamilelik döneminde doktorunuzun bilgisi dışında ve çok gerekmedikçe ilaç kullanmamanız gerektiğini bir kez daha tekrarlayalım. Hamilelik döneminde düşük veya çeşitli anomalilerin görülme sıklığı fazla olan periyotlar vardır. Örnek vermek gerekirse; bebeklerde organ oluşumu son adet tarihinden itibaren 31 ile 71. gün arasında meydana gelmektedir. Bu dönemler arasında çok gerekli olmadıkça ilaç kullanmak bebekte herhangi bir anomali ile sonuçlanabilir.

Başka bir örnek vermek gerekirse; Döllenmenin gerçekleşmesinden sonraki ilk 2 hafta “ya hep ya hiç” dönemi olarak adlandırılır. Bu dönemde alınan ilaç embriyoya zararda vermeyebilir, bir düşüğede sebep olabilir. Yani ilaç ya embriyoyu hiç etkilemez ya da bir düşüğe neden olur. Bu iki haftalık dönemden sonra ilaçlara etkileşim, çeşitli anomalilere neden olabilir.

Döllenmeden sonraki 2-8 haftalar arası embriyonik dönem olarak adlandırılır ve malformasyonlar (genetik kusurlardan dolayı vücutta meydana gelen şekil bozuklukları) açısından en riskli dönemdir. Döllenmeden 8 hafta sonra yani son adet tarihinden 10 hafta sonra fetal dönem başlar, bu dönemde de ilaçlarla etkileşim bazı anomalilere neden olabilir.

Tıbbın gelişmesi ve yapılan çalışmalar ve deneyler sonucunda, gebelik döneminde kullanılan ilaçlar gösterdikleri etkilere göre sınıflara ayrılmıştır. Bu sınıflandırmaya göre A ve B grubunda bulunan ilaçlar gebelik esnasında gönül rahatlığı ile kullanılabilmekte, C grubundaki ilaçların faydası zararında fazla ve çok gerekli ise kullanılabilir, D ve X grubundaki ilaçlar ise yaşamsal bir durum söz konusu ise kullanılabilir; aksi durumda kullanılmaz. En önemlisi alınan ilaçların grubu ne olursa olsun uzman bilgisi dışında kesinlikle kullanılmamalıdır.

Gebelikte kullanılan A,B,C,D ve X grubu ilaçları kısaca açıklamak istersek;

– A grubu ilaçlar

İnsanlar üzerinde yapılan çalışmalar ışında bu grupta bulunan ilaçların fetusa zarar vermediği saptanmıştır

– B grubu ilaçlar

Bu gruptaki ilaçların deney hayvanları üzerinde yapılan çalışmalarda fetus üzerinde risk oluşturduğu saptanmamış olup insanlar üzerinde çalışma yapılmamıştır ya da hayvanlar üzerinde risk saptanmış, insanlar üzerinde risk görülmemiştir.

– C grubu ilaçlar

Hayvanlar üzerinde yapılan deneylerde olumsuz sonuç saptanmış ancak insanlar üzerinde çalışma yapılmamıştır.

– D kategorisi ilaçlar

Bu gruptaki ilaçların fetus üzerinde olumsuz etkileri vardır ancak tıbbi durum annenin yaşamını etkiliyorsa, ilaç kontrollü bir şekilde kullanılır.

– X kategorisi ilaçlar

İlaç kullanımının Fetus üzerinde riski son derece yüksektir. İlacın kullanımındaki risk yararından çok daha fazladır.

Etiketler: , , ,

Yorum Yaz